Alerjik astım
Belirtiler, tanı yöntemleri ve tedavide dikkat edilmesi gerekenler.

Alerjik astım; özellikle bahar aylarında kendini gösterebilen ve sıklıkla alerjik rinitin eşlik ettiği bir rahatsızlıktır. Alerjik faktörlere bağlı gelişen bir astım türüdür ve en temel belirtisi hava yollarının daralması nedeniyle oluşan ataklardır. Bu ataklar kişilerde nefes darlığı, göğüs sıkışması, hırıltılı solunum ve öksürük şeklinde ortaya çıkar.
Astım, cinsiyet ve yaş ayrımı olmaksızın herkeste görülebilir ve yalnızca bedeni değil, günlük yaşamı ve ruh halini de etkileyebilir. Düzenli hekim kontrolü, uygun tedavi ve tetikleyicilerden kaçınma ile pek çok kişi belirtilerini büyük ölçüde kontrol altında tutabilir.
Alerjik astımın belirtileri
- Nefes darlığı ve göğüste sıkışma hissi
- Nefes alıp verirken ıslık sesi (hırıltı)
- Özellikle gece veya sabaha karşı artan öksürük
- Polen, ev tozu, hayvan tüyü gibi bir alerjenle karşılaşınca kötüleşen belirtiler
Alerjik öksürük
Alerjik öksürük, bağışıklık sisteminin bir alerjene verdiği yanıttan kaynaklanan, alerjen maddeye karşı bir savunma mekanizması olarak da tanımlanabilecek öksürük çeşididir. Genellikle burun tıkanıklığı, hapşırık, ciltte ve gözlerde kaşıntı, burun akıntısı ve göz altlarında mor halkalar eşlik eder. Öksürük uzun sürüyorsa veya nefes darlığı eşlik ediyorsa bunu bir uyarı sinyali olarak görmek ve bir hekime başvurmak gerekir.
Tanı nasıl konur?
Tanı; şikayetlerin öyküsü, fizik muayene ve solunum fonksiyon testleri ile konur. Alerjik tetikleyicileri belirlemek için deri prick testi veya kan testi yapılabilir. Hangi alerjene duyarlı olduğunuzu bilmek, günlük önlemleri planlamanızı kolaylaştırır.
Tedavi ve takip
Tedavi planı hekim tarafından, atakların sıklığı ve şiddeti dikkate alınarak yapılır. Genellikle hava yollarındaki iltihabı kontrol eden koruyucu ilaçlar ve atak sırasında rahatlatan kısa etkili ilaçlar birlikte kullanılır. Uygun hastalarda alerjen immünoterapisi (aşı tedavisi) de seçenekler arasında olabilir. İlaçların dozunu kendi başınıza değiştirmeyin veya bırakmayın. Konuyla ilgili ayrıntılar için alerjik astım nedir yazımızı okuyabilirsiniz.
Besin alerjisi ve çölyak hakkında bir not
Halk arasında "gluten alerjisi" olarak bilinen durumlar son yıllarda daha sık konuşulur. Burada iki farklı durumu ayırmak gerekir: çölyak hastalığı, glutene karşı gelişen otoimmün bir hastalıktır ve kan testleri ile gerektiğinde bağırsak biyopsisiyle tanı alır. Buğday alerjisi ise IgE aracılı bir besin alerjisidir ve alerji testleriyle değerlendirilir. Her iki durumda da tanı konmadan diyetten gluteni çıkarmak testlerin sonucunu etkileyebilir; önce hekiminize danışın. Besin alerjisi testleri hakkında bilgi için besin alerjisi testi yazımıza bakabilirsiniz.
Bu sayfa genel bilgi amaçlıdır ve hekim muayenesinin yerini tutmaz. Belirtileriniz varsa bir hekime, tercihen alerji ve klinik immünoloji uzmanına başvurun. Nefes darlığı, dudak veya dilde şişme, baş dönmesi gibi ani belirtilerde 112'yi arayın.